Przysługuje przedsiębiorcom, którzy po raz pierwszy prowadzą działalność gospodarczą lub rozpoczynają ją po raz kolejny po 5 latach od zawieszenia lub zamknięcia poprzedniej działalności.

Z ulgi tej mogą skorzystać osoby, które nie wykonują działalności na rzecz byłego pracodawcy, u którego w bieżącym lub w poprzednim roku kalendarzowym pracowali na etacie i wykonywali czynności wchodzące w zakres obecnie wykonywanej działalności.

Ulga na Start polega na zwolnieniu, przez 6 pełnych miesięcy od rozpoczęcia działalności, z płacenia składek na ubezpieczenie społeczne i FP/FS. Obowiązkowa jest jedynie składka zdrowotna.

Jeśli chcesz skorzystać z Ulgi na Start to warto rozpocząć działalność np. drugiego dnia miesiąca, gdyż ulga liczona jest przez pełne miesiące. Jeśli rozpoczniesz działalność np. 2 stycznia to okres ulgi będzie trwał do końca lipca - czyli prawie 7 miesięcy.

Pamiętaj jednak, że w tym czasie nie jesteś objęty ubezpieczeniami społecznymi, więc nie masz prawa do zasiłku chorobowego, nie odkładasz też  na emeryturę czy rentę.

Kwota składek ZUS Ulga na Start w 2026 roku

Płacisz tylko składkę zdrowotną, która jest uzależniona od dochodu i formy opodatkowania, od lutego 2026r wynosi ona nie mniej niż 432,54zł miesięcznie. 

Więcej na temat Ulgi na Start znajdziesz na tej stronie:

• Kto może skorzystać z Ulgi na start

• Z jakich składek zwalnia Ulga na start

• Jak długo można korzystać z Ulgi na start

• Jak zgłosić się do ZUS

• Ile będziesz płacić do ZUS

• Kto nie musi płacić składki zdrowotnej

• Deklaracje ZUS przy Uldze na start

• Konsekwencje korzystania z Ulgi na start

• Jakie składki będziesz płacić po Uldze na start

Preferencja ta przysługuje przedsiębiorcom, którzy spełniają dwa warunki:

• nie prowadzą lub w okresie ostatnich 60 miesięcy kalendarzowych przed dniem rozpoczęcia obecnej  działalności gospodarczej nie prowadzili innej pozarolniczej działalności, oraz

• nie wykonują działalności gospodarczej na rzecz byłego pracodawcy, u którego w bieżącym lub w poprzednim roku kalendarzowym pracowali na etacie i wykonywali czynności wchodzące w zakres obecnie wykonywanej działalności

Na czym polega ta preferencja?

Preferencyjny ZUS polega na obniżeniu przez 24 miesiące składek na ubezpieczenie społeczne, są one dużo niższe w porównaniu z tzw. Dużym ZUS-em. Podstawą jest 30% minimalnego wynagrodzenia obowiązującego w danym okresie.

Z preferencji można skorzystać po zakończeniu Ulgi na Start.

Kwota składek Preferencyjny ZUS w 2026 roku

420,87zł bez chorobowego, lub

456,19zł z dobrowolnym chorobowym

+ składka zdrowotna - minimum 432,54zł. 

Dodatkowo jeśli prowadzenie działalności gospodarczej jest jedynym tytułem do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych, to nie opłacasz za siebie składek na FP i FS.

Wysokość Preferencyjnych składek ZUS jest uzależniona od kwoty minimalnego wynagrodzenia, dlatego wraz ze wzrostem płacy minimalnej wzrastają też Preferencyjne składki ZUS.

Po zakończeniu okresu, w którym płaciłeś preferencyjne składki, możesz przejść na standardowe (duże) składki lub – jeśli spełniasz warunki – opłacać Mały ZUS Plus.

Pamiętaj, że w okresie Preferencyjnego ZUS Twoje składki na ubezpieczenia społeczne są liczone od niskiej podstawy, w związku z tym kwota jaką odkładasz na ubezpieczenie emerytalne czy rentowe jest również niewielka. Możesz też dobrowolnie przystąpić do ubezpieczenia chorobowego, lecz kwota ewentualnego zasiłku będzie bardzo niska.

Więcej na temat Preferencyjnych składek ZUS znajdziesz na stronie:

• Kto może płacić preferencyjne składki na ZUS

• Na czym polega obniżenie składek na ZUS

• Składka zdrowotna przy obniżonych składkach na ubezpieczenie społeczne

• Jak długo możesz płacić obniżone składki

• Kiedy i jak zgłosić się do ZUS

• Obniżone składki, a Ulga na start

• Jakie składki trzeba płacić po 24 miesiącach

Mały ZUS Plus jest dla przedsiębiorców którzy spełniają dwa warunki:

• przychody z pozarolniczej działalności gospodarczej prowadzonej przez cały poprzedni rok kalendarzowy nie przekroczyły 120.000,00zł

• prowadzenie działalności gospodarczej w poprzednim roku kalendarzowym przez nie mniej niż 60 dni kalendarzowych

Ograniczenia - z Małego ZUS Plus nie skorzystasz  m.in w sytuacji gdy:

• jest to pierwszy rok prowadzenia działalności

• spełniasz warunki do płacenia obniżonych składek na ubezpieczenia społeczne, od podstawy wynoszącej 30% minimalnego wynagrodzenia (ZUS preferencyjny)

Składki na ubezpieczenie społeczne są ustalane na podstawie średniego miesięcznego dochodu osiągniętego w poprzednim roku podatkowym. 

Wysokość składki za 2026 rok ustalisz w oparciu o dochód z działalności gospodarczej uzyskany w 2025 roku. Tu znajdziesz kalkulator

Podstawa składki jaką zadeklarujesz nie może być niższa niż 30% kwoty minimalnego wynagrodzenia obowiązującego w danym roku, oraz nie może  przekraczać kwoty 60% prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego ustalonej na dany rok 

Jeśli obliczona przez Ciebie podstawa będzie niższa niż 30% minimalnego wynagrodzenia, to i tak obowiązuje Cię najniższa podstawa wymiaru składek w wysokości 30% minimalnego wynagrodzenia.

Niższe składki na ubezpieczenia społeczne będzie można płacić maksymalnie przez 36 miesięcy w każdym okresie 60 miesięcy kalendarzowych prowadzenia działalności gospodarczej.

Od stycznia 2026 roku możesz skorzystać z 36 miesięcy ulgi Mały ZUS Plus na nowych zasadach (które obowiązują od 2026 roku) niezależnie od tego, czy wykorzystałeś ją przed 2026 rokiem, czy obecnie z niej korzystasz, czy też nigdy z niej nie korzystałeś.

➡️ Mały ZUS Plus - nowe zasady

Kwota składek Mały ZUS Plus w 2026 roku 

wynosi nie mniej niż:

420,87zł bez chorobowego, lub

456,19zł z chorobowym

+ składka zdrowotna - i minimum 432,54zł

O tym jak wyliczyć dochód i podstawę składek przeczytasz na rządowej stronie:

• Dla kogo jest Mały ZUS Plus

• Jak długo można korzystać z Małego ZUS Plus

• Kto nie może korzystać z Małego ZUS Plus

• Kiedy zgłosić się do Małego ZUS Plus

• Jak zgłosić się do Małego ZUS Plus

• Jak liczyć limit przychodów

• Jak ustalić podstawę składek

• Dodatkowe 12 miesięcy Małego ZUS Plus

• Jakie są obowiązki po zgłoszeniu do Małego ZUS Plus

• Jakie są konsekwencje niższych składek na ZUS

Jeśli wyczerpiesz okres ulg, to musisz zgłosić się do tzw. Dużego ZUS.

Kwota składek Dużego ZUS jest uzależniona od prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia (wskaźnik ten podaje GUS) a minimalna podstawa wymiaru składek nie może być mniejsza niż 60% tego wynagrodzenia. Oczywiście zadeklarowana podstawa może być też większa - dobrowolnie możesz zadeklarować podstawę np. 80% przeciętnego wynagrodzenia. Skutkiem tego będą wyższe miesięczne daniny do ZUS, ale teoretycznie więcej odkładasz na emeryturę, czy zasiłek chorobowy. Nie jest możliwe podwyższenie podstawy wymiaru składki wyłącznie na dobrowolne ubezpieczenie chorobowe (które należy do grupy ubezpieczeń społecznych) bez jednoczesnego podwyższenia podstawy wymiaru składek emerytalno-rentowych i wypadkowej.

Oczywiście to podwyższenie też ma swoje limity: roczna podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe w 2026 roku może wynosić maksymalnie 282.600,00zł. Miesięczna podstawa wymiaru składek na dobrowolne ubezpieczenie chorobowe nie może przekroczyć 23.550,00zł. 

Kwota składek Duży ZUS w 2026 roku

Minimum 1788,29zł (lub 1.926,76zł z ubezpieczeniem chorobowym) 

+ składka zdrowotna przynajmniej 432,54zł

Więcej na ten temat znajdziesz tutaj:

• Którzy przedsiębiorcy muszą płacić składki do ZUS

• Jakie składki przedsiębiorca rozlicza i opłaca za siebie

• Ubezpieczenia społeczne, składki na Fundusze Pracy i Solidarnościowy

• Wysokość składek za osoby prowadzące działalność gospodarczą

Jeśli prowadząc działalność pracujesz jednocześnie na etacie lub etatach to z JDG opłacasz obowiązkowo tylko składkę zdrowotną, ubezpieczenia społeczne są wtedy dla Ciebie dobrowolne.

Jest jeden warunek - Twój dochód z etatu lub etatów musi być na poziomie przynajmniej minimalnego wynagrodzenia. Nie jest wymagane, aby wynagrodzenie równe lub wyższe niż minimalne pochodziło z jednego etatu lub że wymiar etatu musi być pełen. Ważna jest suma wynagrodzenia, oraz to czy w przeliczeniu na okres miesiąca otrzymujesz wynagrodzenie równe lub wyższe niż minimalne wynagrodzenie, które stanowi podstawę do naliczenia składek społecznych.

Występuje wtedy tzw. zbieg tytułów ubezpieczeń ZUS 

czytaj więcej:

• Na czym polega zbieg tytułów ubezpieczeń

• Kilka działalności gospodarczych

• Działalność gospodarcza i etat

• Działalność gospodarcza i umowa-zlecenie, umowa agencyjna lub umowa o świadczenie usług

• Działalność gospodarcza i umowa o dzieło

• Działalność gospodarcza i emerytura

• Działalność gospodarcza i renta

• Działalność gospodarcza i jednoosobowy wspólnik spółki z ograniczoną odpowiedzialnością

• Urlop wychowawczy i macierzyński

W przypadku osób, które wybrały skalę jako formę opodatkowania składka zdrowotna stanowi 9% dochodu z działalności gospodarczej. Przykładowo składka za listopad jest obliczana w oparciu o dochód osiągnięty w październiku. Składka ta nie może być jednak mniejsza niż 432,54zł ( w 2026r), nawet w przypadku osiągnięcia straty w danym miesiącu.

Składka nie stanowi kosztu uzyskania przychodu.

Liniowcy zapłacą składkę w wysokości 4,9% osiągniętego dochodu, tu również składka  nie może być mniejsza niż 432,54zł (w 2026r) nawet w sytuacji osiągnięcia straty. Jak w przypadku skali podatkowej -  przykładowa składka za listopad jest wyliczana na podstawie dochodu z października.

Jest tu pewne udogodnienie, gdyż zapłaconą składkę można zaliczyć w koszty lub odliczyć od podstawy opodatkowania. Każdego roku obowiązuje limit odliczenia -  w 2026 jest to kwota  14.100zł 

Osoby na ryczałcie płacą składkę w kwocie zależnej od poziomu uzyskanego przychodu.

W 2025 roku wygląda to następująco:

Roczny przychód do 60'000zł to składka 498,35zł miesięcznie

Roczny przychód powyżej 60'000zł  do 300'000zł to składka 830,58zł miesięcznie

Roczny przychód powyżej 300'000zł to składka 1.495,04zł miesięcznie

Kwota stanowiąca równowartość 50% zapłaconej składki zdrowotnej podlega odliczeniu od przychodu.